Eerder beschreven we in onze blog over inrijbeperkende maatregelen dat het maken van de afweging om dergelijke maatregelen in te zetten vaak complex is. De vervolgstap, het bepalen van de juiste maatregelen, is minstens zo uitdagend. Welk type inrijbeperkende maatregel kies je? Hoe zorg je ervoor dat een evenement daadwerkelijk goed beschermd wordt? En hoe beperk je tegelijkertijd de impact van deze maatregelen op verkeersstromen, publieksstromen en de bereikbaarheid voor hulpdiensten?
Inrijbeperkende maatregelen als onderdeel van een totaalpakket
Om te beginnen is het belangrijk om inrijbeperkende maatregelen op evenementen niet alleen te zien als mobiliteitsmaatregelen, maar als onderdeel van een totaalpakket aan veiligheidsmaatregelen. Verwijs- en doorstromingsmaatregelen, de op- en afbouw van een evenement, de bereikbaarheid van hulpdiensten en de toegankelijkheid voor bewoners in de omgeving mogen idealiter zo min mogelijk negatieve gevolgen ondervinden van de getroffen maatregelen. Daarnaast moet worden voorkomen dat inrijbeperkende maatregelen de ontvluchting van bezoekers belemmeren bij andere incidenten dan een voertuigaanval. Maar hoe ziet zo’n totaalpakket er in de praktijk uit?
Voorbeeld van een totaalpakket
Wanneer je besluit om inrijbeperkende maatregelen op evenementen toe te passen, is het belangrijk om te kijken naar het volledige pakket aan maatregelen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan:
- Snelheidsbeperkende maatregelen voor regulier verkeer, waardoor voertuigen minder snelheid kunnen maken;
- Een afsluiting van een route met een afzethek, een C01-verkeersbord en verkeersregelaars, om ongewenst verkeer te weren;
- Voertuigvertragende maatregelen, zoals betonblokken of een chicane-opstelling, waarmee voertuigen worden afgeremd;
- Voertuigstoppende maatregelen, die voorkomen dat een voertuig het publieksgebied bereikt;
- De inzet van gespecialiseerde eenheden die kunnen optreden tegen een kwaadwillende bestuurder.
Door verschillende maatregelen slim te combineren, ontstaat een effectiever veiligheidsniveau dan wanneer slechts één type maatregel wordt toegepast.
Snelheidsbeperkende maatregelen en afsluitingen
Wanneer een publieksgebied wordt afgesloten voor verkeer, gebeurt dit meestal door een combinatie van snelheidsverlagingen, afzettingen en verkeersregelaars. Deze maatregelen zijn bedoeld om regulier verkeer uit het gebied te weren, terwijl hulpdiensten, openbaar vervoer en bewoners indien nodig nog toegang kunnen krijgen.
Verkeersregelaars spreken bestuurders aan en wijzen hen op de afsluiting van het gebied. Achter deze verkeersregelaars worden vaak afzethekken met een C01-bord geplaatst. Deze maatregelen zijn doorgaans effectief tegen onbedoelde pogingen om het gebied in te rijden. Toch blijft er altijd een restrisico bestaan, omdat voertuigen in sommige gevallen nog toegang kunnen krijgen. Zo kan een kwaadwillende bestuurder beschikken over accreditatie of gebruikmaken van een al geautoriseerd voertuig.
Voertuigvertragende maatregelen
Wanneer afsluitingen onvoldoende effectief blijken, kunnen voertuigvertragende maatregelen extra bescherming bieden. Verkeersregelaars zijn immers niet getraind om afwijkend gedrag of dreigingen altijd tijdig te herkennen. Daarom worden achter afsluitingen regelmatig aanvullende maatregelen geplaatst, zoals betonblokken of chicanes.
Betonblokken worden in de praktijk vaak gezien als voertuigkerende maatregel, terwijl ze op zichzelf meestal vooral een voertuigvertragende werking hebben. Een personenauto zal sterker worden afgeremd dan een zware vrachtwagen. Kleine betonblokken kunnen bovendien zelf een risico vormen. Wanneer een voertuig met hoge snelheid tegen dergelijke blokken rijdt, kunnen deze verschuiven of zelfs als projectiel richting publiek bewegen. Daarom is het belangrijk om goed te beoordelen welk type maatregel geschikt is voor de specifieke locatie en dreiging.
Voertuigstoppende maatregelen
Voertuigstoppende maatregelen zijn bedoeld om voertuigen daadwerkelijk tot stilstand te brengen voordat zij een publieksgebied bereiken. Hierbij wordt vaak gedacht aan betonnen barriers, legoblokken of metalen constructies. De effectiviteit van deze maatregelen hangt sterk af van de manier waarop ze worden toegepast. ESI staat een aanpak voor met gecertificeerde maatregelen die bewezen weerstand bieden tegen inrijden met een voertuig.
Losse barriers of betonblokken zijn meestal onvoldoende om een voertuig volledig te stoppen. Pas wanneer deze gekoppeld of gestapeld worden geplaatst, kan een voldoende stoppende werking ontstaan. Tegelijkertijd moet ook rekening worden gehouden met de risico’s van de maatregelen zelf. Bij een zware impact kunnen objecten verschuiven of richting publiek bewegen.
Naast traditionele barriers bestaan er ook innovatieve systemen, zoals modulaire metalen constructies die voertuigen van onderaf beschadigen of stoppen. Sommige van deze systemen maken het mogelijk om publieksstromen of ontvluchtingsroutes open te houden en calamiteitenroutes toegankelijk te houden. Dit kan een belangrijk voordeel zijn op locaties waar veiligheid en doorstroming gecombineerd moeten worden.
Statische en dynamische maatregelen
Bij evenementen is het vaak noodzakelijk dat bepaalde voertuigen het afgesloten gebied toch kunnen bereiken, zoals hulpdiensten, leveranciers of bewoners. Daarom wordt regelmatig gewerkt met dynamische maatregelen: maatregelen die tijdelijk geopend kunnen worden.
Een bekend voorbeeld is de inzet van een vrachtwagen als afsluiting. Wanneer toegang nodig is, kan het voertuig worden verplaatst. Dit biedt flexibiliteit, maar brengt ook risico’s met zich mee. Wanneer een chauffeur niet snel genoeg reageert of afwezig is, kan dit de effectiviteit van de maatregel verminderen. Daarom moeten dynamische maatregelen altijd zorgvuldig worden georganiseerd en bewaakt. Zo zijn er ook gecertificeerde voertuigstoppende maatregelen die snel kunnen worden verplaatst als de hulpdiensten erdoor moeten.
Locatie in relatie tot het publieksgebied
Bij het plaatsen van tijdelijke inrijbeperkende maatregelen op een evenement is de locatie van groot belang. Maatregelen moeten op voldoende afstand van het publieksgebied worden geplaatst om effectief te zijn. Daarbij moet rekening worden gehouden met de maximale snelheid die voertuigen op een route kunnen bereiken.
Op wegen waar voertuigen slechts 30 km/u kunnen rijden, zijn minder zware maatregelen nodig dan op wegen waar snelheden van 80 of 120 km/u mogelijk zijn. Ook het type voertuig speelt een belangrijke rol. Wanneer grote vrachtwagens de locatie kunnen bereiken, zijn zwaardere maatregelen noodzakelijk dan op locaties waar uitsluitend personenauto’s kunnen komen.
Inrijbeperkende maatregelen en de omgeving
Bij tijdelijke inrijbeperkende maatregelen moet ook goed worden gekeken naar de impact op de omgeving. De bereikbaarheid van het evenement, hulpdiensten en omwonenden moet zoveel mogelijk behouden blijven. Daarnaast vragen sommige maatregelen veel tijd om op te bouwen, waardoor wegen soms eerder afgesloten moeten worden dan bezoekers verwachten.
Wanneer meerdere locaties van maatregelen moeten worden voorzien, is een zorgvuldige planning noodzakelijk. Veiligheid, bereikbaarheid en uitvoerbaarheid moeten continu tegen elkaar worden afgewogen. Een multidisciplinaire samenwerking tussen organisatoren, gemeente, hulpdiensten en verkeersspecialisten is hierbij noodzakelijk.
Risico’s en aandachtspunten
Tijdelijke inrijbeperkende maatregelen worden steeds vaker toegepast bij evenementen. Ondanks normeringen en zorgvuldige beoordelingen blijft er altijd een kans bestaan dat een voertuig niet volledig wordt gestopt door de gekozen maatregelen.
De kennis over deze maatregelen groeit binnen gemeenten, bij de politie en bij evenementenorganisaties. Tegelijkertijd ontbreekt bij sommige commerciële leveranciers nog praktijkervaring of specialistische kennis over de daadwerkelijke effectiviteit van bepaalde systemen. Daarom blijft het belangrijk om maatregelen kritisch te beoordelen en altijd te kijken naar de specifieke situatie, locatie en risico’s van een evenement.
Neem contact met ons op bij vragen of ondersteuning
Heb je vragen naar aanleiding van deze blog of wil je meer weten over inrijbeperkende maatregelen op evenementen? Neem dan contact op met onze specialisten. Wij denken graag met je mee over een veilige en effectieve aanpak voor jouw evenement.