Prioritering in het licht van de toezichtsparadox

Prioritering in het licht van de toezichtsparadox

Een blog geschreven door Rik Voogt

Nieuw onderzoek in opdracht van minister Plasterk (BZK) maakt de complexiteit en uitdagingen van het gemeentelijk toezicht inzichtelijk. Aanbevolen wordt onder meer het SMART formuleren van doelstellingen voor toezicht en handhaving, het inrichten van outcome-gerichte systemen van monitoring en evaluatie en het versterken van  het integrale karakter van toezicht en handhaving.

Maar wat betekent dat nu voor de inzet van toezicht en handhaving op het detail van evenementen?

De toezichtsparadox

Het onderzoek ‘Toezicht en handhaving door gemeenten’ maakt duidelijk dat het gemeenten ontbreekt aan de benodigde capaciteit en middelen om de toebedeelde toezichts- en handhavingstaken volledig en adequaat uit te kunnen voeren. In de volle breedte beslaat toezicht en handhaving door gemeenten zo’n  190 wetten en daarop gebaseerde regelingen waaronder de lokale verordeningen. Zij zijn daardoor gedwongen keuzes maken. Hierbij is sprake van een sterke invloed van de zogenaamde ‘toezichtsparadox’.  De samenleving verlangt om minder toezicht als alles goed gaat, maar juist om méér en strikter toezicht als er onverhoopt iets misloopt. De tegenstelling zien we allemaal duidelijk en met enige regelmaat in de politieke en maatschappelijke nasleep van incidenten bij evenementen.

Het uitgangspunt bij de vergunningverlening is dat de primaire verantwoordelijkheid voor de naleving van de in de vergunning vervatte voorwaarden bij de organisator ligt. In het proces van vergunningverlening wordt in voorafgaande overheidstoetsing afgewogen of de organisator in staat is de veiligheid te borgen. In de interactie met de organisator worden alle afspraken daarover met de organisator gemaakt. Dit geldt ook voor de afspraken over de beheersmaatregelen die door de overheid en haar partners zelf uitgevoerd moeten worden. De kwaliteit van de voorafgaande toets én de interactie is bepalend voor de kwaliteit van de onderlinge afspraken. De kwaliteit van die afspraken ondersteunt feitelijk de keuze tot effectieve inzet van toezicht en handhaving.

Prioritering van toezicht en handhaving

Idealiter worden de beschikbare  toezichts- en handhavingsinstrumenten en capaciteit immers zo effectief en efficiënt mogelijk ingezet.  In het licht van zowel de beperkte capaciteit als de maatschappelijke paradox, vraagt dit om een sterkere risicogerichte benadering. Een effectieve risicogerichte analyse geeft het bevoegde gezag concrete aanleiding voor de inzet van toezicht. Het gaat dan om meer dan het, soms routinematige, controlerende rondje tijdens de schouw bij complexe evenementen. Het gaat, onafhankelijk van de orde van grootte van een evenement, om het bewaken van de intrinsiek aanwezige risico’s. En ook het handhavingsarrangement dat in bepaalde situaties kan worden ingezet verdient een risicogerichte benadering. Kan een aanwezig risico wachten tot de evaluatie of moet er direct handhavend worden opgetreden?

De roep om meer aandacht voor veiligheid bij evenementen is niet nieuw; de context waarin die roep klinkt wordt in hoge mate bepaald door de actualiteit. Het is noodzaak effectiever te investeren in het concretiseren van de wijze waarop de veiligheid bij evenementen zo veel mogelijk wordt gewaarborgd. Effectieve prioritering van toezicht en handhaving is daarbij een belangrijke component in de uitvoering van integraal gemeentelijk evenementenbeleid.
In dit licht sluiten de aanbevelingen aan bij de consistentie en transparantie die de Onderzoeksraad voor de Veiligheid en de Inspecties Veiligheid en Justitie en Gezondheidszorg voorstaan. Effectief toezicht en handhaving bij evenementen vraagt om een concrete beschrijving van de doelstellingen. Het verlangt borging van de resultaten en evaluatie in het proces en op onderdelen om meer inzicht en bredere deskundigheid.

Er liggen voldoende bouwstenen voor een dergelijke uitvoerbare gemeentelijke handhavingsparagraaf in het evenementenbeleid. We helpen u graag ze op een constructieve wijze te gebruiken. Ook als het gaat om een toets of het al bestaande beleid aanscherping kan gebruiken kijken we graag met u mee.

Heeft u vragen of opmerkingen na het lezen van deze blog? Stuur ons een e-mail naar info@esi.email en wij zullen zo snel mogelijk contact met u opnemen!

Meer nieuws ›