Op donderdag 26 maart kwamen meer dan 400 professionals bij elkaar voor wat voor veel bezoekers inmiddels een jaarlijkse traditie is geworden: het ESI Jaarcongres. Voor het eerst in theater Spant in Bussum, een modern en multifunctioneel gebouw op een kleine wandeling van station Bussum, en uitgerust met een ruime, gratis parkeergelegenheid.
Om de bezoekers zich welkom te laten voelen was er gedacht aan een professionele parkeerbegeleiding, uitgevoerd door Brink Verkeer. Eenmaal binnen werden bezoekers hartelijk welkom geheten door het team van ESI, ondersteund door medewerkers van Tribe Security en het Spant.
De opzet van de dag kende enkele wijzigingen ten opzichte van voorgaande jaren. Zo was er geen externe dagvoorzitter! De opening werd verricht door ‘onze’ Frank Wijnveld. Hij introduceerde Renske Satijn en het EB Live Grotetafelgesprek. Het bestuurlijke panel werd daarna gehost door ESI’s senioradviseur Daniël Schipper en voor de introductie van de keynote, de conclusies en prijsvraag kwam Syan Schaap op het podium.
Tekst gaat verder onder de afbeelding.
(Gebrek aan) ruimte voor evenementen
Het thema dit jaar was “Ruimte voor evenementen”. ESI koos voor dit thema omdat haar veel berichten bereiken over regeldruk en de negatieve gevolgen van toenemende veiligheidseisen, maar ook over de afname van de fysieke ruimte in steden en gemeenten, door intensievere bebouwing en vergroening. Het aantal evenementen in ons land neemt inmiddels af, hoe voorkomen we dat evenementen die we waarderen en koesteren verdwijnen door regeldruk, oplopende kosten of ruimtegebrek?
Via Mentimeter werd de zaal gevraagd naar haar mening over het centrale thema. Maar liefst 82% gaf aan dat er niet voldoende ruimte is voor evenementen in Nederland. 15% vond dat dit met name de fysieke ruimte betrof, nog eens 15% dat dit met name door regels komt en 52% vond dat dit kwam door de combinatie van de weinig ruimte en de gevolgen van regels. Een duidelijk signaal dat er iets moet gebeuren dus!
Panelgesprekken
Het plenaire programma kende dit jaar een branchepanel en een bestuurlijk panel. Centraal in beide panelgesprekken stond de vraag hoe we in Nederland genoeg ruimte voor evenementen houden. Maar liefst vijf brancheverenigingen binnen de evenementensector (VVEM, VGOE, NVB, FOH en EVA) waren aangeschoven om mee te praten over de uitdagingen die zij ervaren en de rol die gemeenten en andere overheden daarin spelen. Vanuit de branche werden gemeenten en diensten opgeroepen om niet op risico-uitsluiting in te zetten en open te staan voor oplossingen die passen bij het unieke, kortstondige karakter van evenementen. Het bestuurlijke panel bestond uit de burgemeesters van Alkmaar, Vijfheerenlanden en Hilvarenbeek en de wethouder Evenementen van Utrecht. Dit panelgesprek bracht inzicht in de uitdagingen die gemeenten ervaren: kleine gemeenten met de instandhouding van lokale evenementen, grotere gemeenten met ruimtegebrek in de stad, maar ook een kleine gemeente die grote, internationale organisatoren over de vloer krijgt. In een artikel dat binnenkort verschijnt zullen we nader ingaan op de punten die uit deze panels naar voren zijn gekomen.
Tekst gaat verder onder de afbeelding.
Opnieuw waren er drie rondes met in totaal dertien verschillende subsessies. Deze kenden voor ieder wat wils en gingen in op de actualiteit van vandaag. Zo verzorgde NIPV-lector Lieuwe de Witte samen met calamiteitenpsycholoog Erica Kinkel een subsessie over brandveilig gedrag en interventies, naar aanleiding van de dodelijke brand in de nachtclub in het Zwitserse Crans-Montana op 1 januari 2026. Ook de VGOE verzorgde een eigen subsessie, waarin zij met de deelnemers in gesprek gingen over de toekomstbestendigheid van grootschalige, open evenementen in ons land. Een andere drukbezochte subsessie was die over extreme regenval op Intents Festival, de acties die daarbij nodig waren en de nasleep die dit heeft opgeleverd. Op het hoofdpodium begeleidde ESI-adviseur Demi Hanemaaijer een discussie over de toekomstbestendigheid van kermissen, in het licht van incidenten en oplopende veiligheidseisen. En in een samenwerking met de Nederlandse Veiligheidsbranche was er een subsessie over de discussies rond de inzet van evenementenbeveiliging. Hier werd aangekondigd dat de NVB werkt aan een Veldnorm Evenementenbeveiliging.
Anders dan andere jaren, was de keynote dit jaar als afsluiter geprogrammeerd. Prof. dr. Hans Boutellier, bijzonder hoogleraar Polarisatie & Veerkracht aan de VU en voormalig directeur van het Verweij Jonker Instituut, gaf ons een beschouwing op de ontwikkelingen in sociale verbanden en de rol die evenementen daarbij spelen. De grote collectieven uit de tijd van de verzuiling hebben plaatsgemaakt voor wat hij identitaire netwerken of bubbels noemt. Deze bubbels hebben een gevaar in zich, namelijk dat mensen gericht raken op gelijkgestemden, weinig meer in contact staan met anderen buiten de bubbel en niet meer open staan voor andere meningen. Sociale media versterken dit: “Eigen mening eerst!”. Boutellier wees op het belang van evenementen als plek om nog wel met anderen samen te komen, waar verbinding kan ontstaan. In een aanvullend artikel gaan wij nader in op de inhoud van zijn bijdrage.
Tekst gaat verder onder de afbeelding.
Hoe verder?
Tegen halfvijf stelden we met elkaar vast dat het behoorlijk moeilijk is om concrete acties te pinpointen die gemeenten en andere stakeholders kunnen inzetten om voldoende ruimte voor evenementen te behouden. In de basis is er een bereidheid nodig om met elkaar in gesprek te gaan en naar elkaars argumenten te luisteren. “Het evenementengesprek” wellicht als eerste processtap voor de vergunningaanvraag! Overigens stelden we vast dat de gemeentelijke autonomie en de noodzaak tot lokaal maatwerk prima samen kunnen gaan met meer eenduidigheid in de interpretatie van regels. De veldnormgedachte, waarin de branche zelf richtlijnen ontwikkelt en afstemt met de overheid, kan wellicht worden uitgebouwd op meer onderwerpen. Tenslotte bleek de ruimtelijke borging momenteel in heel veel gemeenten een heet hangijzer. Deze levert voor sommige evenementenorganisaties momenteel een reële bedreiging op, maar kan ook de kans opleveren om meerjarig afspraken vast te leggen over de plek en condities voor een evenement.
Kortom, een dag die bol stond van de inhoudelijke gesprekken en discussies. ESI heeft zich ingespannen om de branche, kennisinstellingen, gemeenten en hun adviseurs dichter bij elkaar te brengen met als doel om het gemeenschappelijke belang van evenementen in onze samenleving te onderkennen. Nu is het aan eenieder om dit op lokaal niveau te benutten voor constructieve samenwerking en agendasetting gericht op het behouden van ruimte voor evenementen!
Tekst gaat verder onder de afbeelding.