Evenementen en het bestemmingsplan … Hoe zit het nou eigenlijk?

Evenementen en het bestemmingsplan … Hoe zit het nou eigenlijk?

Rik Voogt, Event Safety Institute

Het is een algemeen gegeven dat evenementen in de openbare ruimte hinder kunnen opleveren voor de omgeving. De meest sprekende voorbeelden zijn verkeershinder en geluidsoverlast. Recent is er mede door uitspraken van de rechter in veel gemeenten onduidelijkheid ontstaan over de vraag hoe evenementen zich verhouden tot het bestemmingsplan. Wij proberen wat meer duidelijkheid te scheppen.

Voor een evenement in de openbare ruimte is meestal een vergunning nodig, zo is geregeld in de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) van de gemeente. De vergunning wordt verleend op grond van de specifieke bevoegdheden van de burgemeester en heeft overwegend betrekking op openbare orde en veiligheid. De APV kent geen toetsingskader wat ziet op de ruimtelijke aanvaardbaarheid van evenementen. De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (AbRvS) heeft in dit licht al regelmatig aangegeven dat vanwege de ruimtelijke relevantie van evenementen in het voor de betreffende locatie geldende bestemmingsplan een regeling over evenementen opgenomen moet worden om er evenementen te kunnen toestaan.

Bij de opleidingen en trainingen van ESI komen hier vaak vragen over en bij de adviezen die wij geven aan gemeenten inzake beleid en procesinrichting is het een aspect wat vaak onder de aandacht gebracht moet worden. Reden om op hoofdlijnen aan te geven hoe de vork in de steel zit.

Invloed op de ruimtelijke kwaliteit

Wanneer een evenement van significante invloed is op de ruimtelijke kwaliteit van de woon-, werk- en leefomgeving, moet deze invloed in een ruimtelijk besluit beoordeeld en geborgd worden. Dit is een bevoegdheid van het College van Burgemeester en Wethouders.

Bij het bepalen of een evenement ruimtelijk relevant is op een bepaalde locatie, kan onderscheid worden gemaakt in verschillende situaties:

–               Incidenteel, kortdurend, maximaal een paar keer per jaar (verschillende) evenementen

–                Op jaarbasis incidenteel, maar wel terugkerend, meerdere evenementen

–                Regulier terugkerende grote evenementen

In de eerste categorie hebben evenementen weinig effect op de leefomgeving. De beide andere categorieën hebben wel een significante invloed op de woon- en leefomgeving en zijn ze daarmee afzonderlijk van elkaar dus wél ruimtelijk relevant. Daarbij is met name de aard van de locatie van belang (zo zijn in een woonomgeving zijn eerder c.q. andere negatieve effecten te verwachten dan op een bedrijventerrein). In dit licht geldt dat bij de eerste categorie in het samenstel van kleine activiteiten naar aard en aantal wél weer sprake kan zijn van ruimtelijke relevantie.

Evenementen nader regelen in het bestemmingsplan

Bij niet incidentele, terugkerende, veel en/of langdurende evenementen moet het een en ander in het bestemmingsplan worden opgenomen. In ieder geval moeten evenementen expliciet mogelijk worden gemaakt in het bestemmingsplan. Daarnaast moet het bestemmingsplan een motivering omvatten over de aanvaardbaarheid van de evenementen in relatie tot de omgeving. Naast de aanwijzing van evenementen als bestemming gaat het dus ook om een aantal aanvullende regels zoals het maximale aantal toegestane evenementen, maximale bezoekersaantallen en nadere voorschriften voor zo ver deze vanuit het oogpunt van de ruimtelijke aanvaardbaarheid van hinderaspecten op een locatie van belang zijn.

Het aantal en de duur van de evenementen kan mede bepalend zijn voor die aanvaardbaarheid. Een evenementenlocatie zal in het levendige centrum van een stad over het algemeen beter in inpasbaar zijn dan midden in een woonwijk. Afhankelijk van het soort evenement en de locatie kan het noodzakelijk zijn ook het aantal en de duur van evenementen in het bestemmingsplan te regelen.

Relatie gemeentelijk beleid

Veel gemeenten beschikken al over evenementenbeleid. Hierin wordt vaak al ingegaan op het soort evenementen dat gewenst is en op de locaties waar evenementen toegestaan zijn. Maar beleidsregels enkel op basis van APV zijn niet langer voldoende. De APV is namelijk gericht op regels voor een specifiek evenement in het licht van de openbare orde en veiligheid. Het bestemmingsplan moet in aanvulling daarop nader ingaan op de ruimtelijke aanvaardbaarheid van een evenement c.q. evenementenlocatie afgespiegeld tegen omgevingsgerichte aspecten.

Het opstellen of actualiseren van integraal evenementenbeleid kan ondersteunend zijn voor de regeling en motivatie in het bestemmingsplan. Veel gemeenten hanteren bijvoorbeeld al de methodiek van de locatieprofielen om kenbaar te maken wat de specifieke randvoorwaarden voor het gebruik van een specifieke locatie zijn. Ook de gemeentelijke evenementenkalender kan als basis dienen voor een regeling in het licht van het aantal, de soort en de duur van evenementen. Beide instrumenten bieden een grondslag voor de afweging bepaalde evenementen al dan niet toe te staan. Echter een afweging waarom voor projectie van de activiteit op de betreffende locatie is gekozen ontbreekt daarbij veelal nog.

Pas als aan het gemeentelijke evenementenbeleid een afdoende integrale motivatie op de relevante ruimtelijke aspecten wordt toegevoegd, ligt er een afgewogen kader. Dit kader vormt dan de basis voor de evenementenregeling in het bestemmingsplannen.

Uiteindelijk zal het voor de betreffende locatie geldende bestemmingsplan een nadere regeling over evenementen moeten bevatten. Als het evenement ruimtelijk relevant is maar niet toelaatbaar is op basis van het bestemmingsplan, is het weliswaar nog mogelijk een omgevingsvergunning ‘afwijken van het bestemmingsplan’ te verlenen. Maar wanneer een evenement via deze afwijkingsbevoegdheid wordt toegestaan, moeten de ruimtelijke consequenties van de activiteit al in het moederplan afgewogen zijn. Zelfs al zijn bij een ruimtelijke onderbouwing van een omgevingsvergunning dezelfde aspecten van belang, dan nog kan deze afweging niet ‘doorgeschoven’ worden naar het moment waarop de omgevingsvergunning verleend wordt.

Heeft u vragen n.a.v. deze blog? Neem contact met ons op door een e-mail te sturen naar info@esi.email

Meer nieuws ›