Waarom managen we veiligheid vaak halfblind?

Waarom managen we veiligheid vaak halfblind?

Door Roelf Pot

Adviseur en trainer ESI & CrowdProfessionals

Adviseur Roelf Pot verwondert zich over het gebrek aan monitoringsinstrumenten dat hij in de praktijk tegenkomt bij B- en C-evenementen. Feitelijk moet de veiligheidscoördinator de veiligheid en overlast monitoren met de helft van de informatie. We kunnen wachten tot het fout gaat of hier actief iets aan gaan doen. 

Om de veiligheid van de bezoekers tijdens een evenement te waarborgen moeten de organisatoren van evenementen in de B- en C-categorie een risicoanalyse uitvoeren, scenario’s beschrijven en aan de hand daarvan plannen maken voor de inzet van mensen en middelen. Dit is inmiddels gemeengoed in (bijna) heel Nederland. 

In die plannen staan tal van preventieve maatregelen zoals visitatie bij binnenkomst om steekwapens te onderscheppen en het preventief plaatsen van brandblussers bij vuurkorven en foodtrucks. 

Centrale post 

Tijdens een evenement in de B- of C-categorie is er vaak een veiligheidsverantwoordelijke persoon die vanuit een “centrale post” contact heeft met deel-verantwoordelijken en de taak heeft om bij te sturen. In deze centrale post zitten vaak ook de centralisten voor het radioverkeer tussen de verkeersregelaars, de beveiligers en de medische dienst. 

Door als veiligheidsverantwoordelijke in deze ruimte te blijven, ontstaat bij hem/haar overzicht en inzicht in de huidige situatie en kan er direct gereageerd worden als geplande zaken anders lopen. 

Digitale systemen 

Afhankelijk van de risico’s van de locatie, de risico’s van de activiteiten op het evenement en de risico’s van het publieksgedrag kunnen er (digitale) systemen, zoals camera’s, telsystemen, geluidsmonitors en computers met informatie over het weer en de sociale media aan deze ruimte worden toegevoegd. 

Ik ben van mening dat dit soort systemen eigenlijk altijd ingezet moeten worden bij elk evenement in de B- of C-categorie. En toch gebeurt dat niet consequent. Is dat omdat het geld kost? Of is dat omdat er tijdens vorige editities nog geen ernstig incident heeft plaatsgevonden? 

Er zijn duizenden evenementen geweest waar geen brand is ontstaan en toch vinden we de preventieve inzet van blusmiddelen logisch. Er is maar heel zelden een ontruiming van een evenement, maar toch eisen we altijd een ontruimingsplan met nooduitgangen. Maar elk evenement kent spannende locaties, elk evenement kent piektijden qua drukte en elk evenement in de open lucht kan overvallen worden door extreem weer (nat, droog of wind) en dan zetten we niet structureel de nodige middelen in om dit in de gaten te houden? Dat is vreemd, toch? 

Waarom terughoudend zijn? 

De technische middelen om drukte in binnensteden te meten en technische mogelijkheden om het weer in de gaten te (laten) houden zijn er. Middelen om bezoekersaantallen anoniem te tellen zijn er ook, maar ik zie elk jaar weer dat organisatoren en ook hulpdiensten heel terughoudend zijn met (het opleggen van) de inzet van dit soort technische hulpmiddelen. Waarom toch? 

Je weet zeker dat het druk kan gaan worden, je weet zeker dat het weer van invloed kan gaan worden en we verplichten geen middelen om dit in de gaten te houden? Risico’s die honderden keren kleiner zijn, dekken we wel af met maatregelen. 

Risico’s serieus nemen 

Let wel: ik ben er geen voorstander van dat elk evenement een (dure) commandoruimte met specialistisch personeel moet gaan inzetten, maar een B- of een C- evenement heeft niet voor niets die classificatie. Er zijn meer dan alledaagse risico’s verbonden aan deze evenementen. Als we deze risico’s serieus nemen moeten we dus ook de middelen inzetten die er zijn om het veiligheidsteam zijn werk goed te laten doen! Er is veel meer informatie op te halen door het veiligheidsteam te voorzien van middelen om risico’s te monitoren. Hierdoor kan veel sneller overzicht en inzicht worden gecreëerd en kan er worden geschakeld als het druk wordt in een bepaalde straat of area.  

Beleid 

Veel gemeenten zijn evenementenbeleid en “locatieprofielen” aan het opstellen. Persoonlijk hoop ik dat het onderwerp “inzet van monitoring-middelen” daar in de toekomst een plaats gaat krijgen. Van crowds, maar ook van verkeer en geluid. Maar liever zie ik dat daar nu al (meer en consequenter) werk van wordt gemaakt. De risico’s zijn er, de middelen zijn er en nu nog met elkaar afstemmen en vaststellen, want de veiligheidsverantwoordelijke van nu werkt eigenlijk vaak met maar de helft van de informatie die hij/zij zou kunnen hebben om de juiste besluiten te nemen. 

Ik denk dat het goed zou zijn dat aan de hand van de risicocategorie van het evenement, de organisator een bepaald pakket aan monitoring-maatregelen moet gaan inzetten. Bij een A-evenement voldoet doorgaans een alerte organisator met team dat de ogen en oren openhoudt. Bij een C-evenement kunnen er heel veel vormen van monitoring nodig zijn en bij een B-evenement gaat het om een aantal monitoringsmiddelen die passen bij de specifieke risico’s van dat evenement of die locatie. 

Of wachten we tot het fout gaat en gaan we ze daarna de volgende editie overwegen? Voorkomen is nog altijd beter dan genezen, toch? 

De veel gebruikte RISKOM-methodiek biedt een mooie kapstok om de nodige monitoringsmiddelen te inventariseren.

Een voorzet: 

Publieks-veiligheid 

Mobiliteits-verstoringen 

Moedwillige verstoringen 

Gezondheids-verstoringen 

Verstoringen milieu 

  • Sociale media-monitoring  
  • Camera- toezicht drukke plekken 
  • Telsysteem poorten 
  • Dichtheid- meting frontstage 
  • Stemmings-sensor wachtrijen en front of stage 
  • Enquête vervoerskeuzes  
  • Actueel beeld verstoringen vanuit OV-partners en Rijkswaterstaat  
  • Tellussen 
  • Telsysteem parkeer- terrein 
  • Sensor bezetting parkeer-plaats 
  • Sociale media-monitoring 
  • Camera-toezicht risicolocaties 
  • Meldsysteem voor onveilige situaties en incidenten 
  • Actuele posities beveiligers 
  • Geluids- metingen op het evenement 
  • Weer- monitoring 
  • Geluids- metingen omgeving 
  • Sensoren op prullen-bakken 
Meer nieuws ›