Marcel Kok, dBcontrol
Recent kwam het onderwerp ‘geluid’ op evenementen veel in het nieuws. Wij spraken met Marcel Kok van dBcontrol over de manieren waarop geluid gemeten kan worden, wat je met die informatie zou moeten doen en welke afspraken hierover nodig zijn tussen de organisator, de partij die het geluid meet en de gemeente.
dBcontrol startte 25 jaar geleden met geluidsmetingen en is nu actief in Nederland, België en Noorwegen op verschillende grote evenementen. Marcel Kok is oprichter en senior consultant geluid bij dBcontrol: ‘Wij zorgen voor het hele plaatje van geluidsbeheersing: rekenmodellen voor de vergunningaanvraag, soundcheck begeleiding, geluidsmetingen tijdens het evenement en een deugelijk meetrapport na afloop.’
Verschillende methodes
Hoe kan je geluid het beste meten? Dit hangt volgens Kok af van het doel dat je nastreeft. De verschillende meetmethodes variëren van eenvoudig tot uitgebreid. De meest simpele is een handmeting op één plek op één tijdstip. Een stadium verder heb je meetapparatuur die continu monitort op één plek. Breid dat uit naar meerdere areas op het terrein en plekken in de omgeving voor het derde stadium. De laatste uitbreiding in het meten is het inzichtelijk maken naar de omgeving. Kok: ‘de meeste systemen hebben tegenwoordig een verbinding met het internet en omgevingsdienst kan daar dan middels een unieke inlogcode bij meekijken. Soms kijken ook bewoners mee, dat gebeurt niet vaak want zij moeten wel het verschillen kennen tussen dB A en dB C. Een norm kan ook per dagdeel verschillen. De ongefilterde informatie kan voor veel verwarring zorgen, voorzichtigheid is dus geboden.’
Elke vorm van meten heeft zijn voor- en nadelen. ‘Als je als gemeentelijke handhaver een indicatie wil hebben van het volume op het terrein, dan volstaat een eenvoudige meting in het eerste stadium. Na vijf minuten naast de Front of House weet je ongeveer over welk niveau je praat.’ Of je met meer uitgebreide meetsystemen beter af bent, hangt af van het beleid van de gemeente en de handhaving van de omgevingsdienst. ‘Als je zo uitgebreid meet, dan moet je wel nadenken over advies naar een volgende editie toe. Het is meer dan alleen aan- en uitzetten van een systeem. Je zal moeten evalueren en adviseren.’
Meetstadia geluidsmetingen (bron: dBcontrol)
Geluidsmeting buiten het evenemententerrein
Beheersing geluidsnormen
Een overschrijding van de geluidsnorm is in de meeste gevallen al te voorkomen en anders snel opgelost. dBcontrol krijgt doorgaans mandaat van de evenementenorganisatie om in te grijpen bij te hoge geluidswaarden en in enkele gevallen zit hier een extra kwaliteitsbeheerder tussen. Kok: ‘meestal zien we een overschrijding van de geluidsnormen al aankomen, omdat we met regelmaat de meetinformatie monitoren. Als we denken dat een overschrijding dreigt kunnen we aan de voorkant al instructies geven. Bijvoorbeeld door een Whatsapp-bericht te sturen naar de organisatie of er simpelweg even naartoe te lopen.’
Als er een klacht binnenkomt van geluidsoverlast uit de omgeving, stuurt dBcontrol een medewerker ter plaatse om deze klacht te analyseren. ‘We zijn als het ware de oren en ogen van een organisator buiten het terrein. Soms zien we illegale raves, slecht geparkeerde voertuigen of zwerfafval afkomstig van het evenement. Als er dingen belangrijk zijn om te weten dan sturen we altijd even een Whatsapp-bericht naar de organisator’, aldus Kok.
Mogelijkheden
Kok legt uit hoe hij organisatoren en gemeenten van dienst is bij het onderzoeken van de mogelijkheden voor evenementen. ‘Een organisatie wil het liefst zonder enige beperking een evenement organiseren, dan moet je meegaan in de wens van de organisatie om bijvoorbeeld een andere opstelling van het terrein of grotere areas toe te staan of de geluidsuren te verruimen/verminderen. Daar is de juiste informatie voor nodig om goed advies te geven. Dit is lang niet altijd harde techniek, dat kan ook in de vorm van een ruimtelijk juridische onderbouwing. Een gemeente heeft dit wel eens aan een evenementenorganisatie gevraagd. We hebben de meetcijfers van de eerste editie daarvoor gebruikt. Door uitgebreid verslag was een groeiscenario in omvang en bezoekers mogelijk. In dat soort gevallen werken we dan ook samen met advocaten, gespecialiseerd in milieu en festivals.’
Trends
Geluidsmeetapparatuur heeft tegenwoordig een internetconnectie of is bezig met een oplossing daarvoor. Hiermee neemt de vraag van de overheid toe om mee te kijken met een inlog naar de real-time geluidswaarden. Welke type apparatuur gebruikt wordt maakt vaak niet uit, als het maar voldoet aan de standaard om informatie te kunnen delen.
Daarnaast ziet dBcontrol dat steeds meer geluidstechnici met eigen geluidsmeetapparatuur naar evenementen komen. De technici zetten dan een koffer neer die ze na de show weer meenemen. Kok: ‘Vergeet niet dat je wat met alle data moet doen. Een analyse, een rapport en een beschouwing. De taal van de gemeente is totaal anders dan dat van een audio-expert. Wij zitten daar gelukkig keurig tussenin.’
Leuk om te weten! Bij dBcontrol voeren ze ook onderzoeken uit naar geluid en publiceren hierover in wetenschappelijke tijdschriften. Bijvoorbeeld naar de invloed van gillende Bieber-fans op het uurgemiddelde, invloed van MC’s* op het klachtenpatroon en geluidsmetingen in de hoogte per drone.
*. ‘Master of Ceremonies’: host van een event of act die het publiek opzweept.
Begin met meten
De recente media-aandacht voor geluidsniveaus als gezondheidsrisico (gehoorschade) en als bron van mogelijke overlast roept de vraag op hoe je hier nu het best mee om kunt gaan. Kok: ‘een handleiding geluidsmeting is niet in drie regels te geven. Als je nog geen geluid meet, begin er mee. Je kan altijd eenvoudig starten. Vergeet ook niet dat je wat moet doen met de data die je meet!’
Benieuwd naar het gemeentelijk perspectief? In deze blog vertelt Gemeente Heerlen ESI over de test die zij hebben gedaan met een nieuw systeem voor geluidsmetingen op evenementen.